Uitvoerder van het kunsten- en cultureel-erfgoedbeleid van de Vlaamse Regering

Nieuws

‘Verbazing van het masker Wouse’ op Topstukkenlijst

05.10.2017
James Ensors 'Verbazing van het masker Wouse'
James Ensors 'Verbazing van het masker Wouse' James Ensors 'Verbazing van het masker Wouse'

De ‘Verbazing van het masker Wouse’ van James Ensor uit het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen is definitief beschermd als topstuk.

James Ensor maakte tussen 1887 en 1897 een beperkt aantal schilderijen met masker- en skeletmotieven. Met dit thema uitte hij zowel zijn angst voor de dood als creatief kunstenaar, als de gedachte aan de fysieke dood.

De werken uit die periode behoren tot zijn beste en meest originele schilderijen. Zowel technisch als thematisch behoren de schilderijen tot de belangrijkste werken van de Belgische en zelfs Westerse kunstgeschiedenis op het einde van de 19de eeuw.

Op de Topstukkenlijst zijn nu zes werken uit de maskerperiode van Ensor opgenomen:

  • Oude dame met maskers, 1889 (MSK Gent)
  • Skelet bekijkt chinoiserieën, 1885 (Koning Boudewijnstichting, langdurige bruikleen MSK Gent)
  • De intrige, 1890 (KMSK, Antwerpen)
  • Maskers vechten om een gehangene, 1891 (KMSK, Antwerpen)
  • Pierrot en skelet in geel, 1893 (Vlaamse Overheid, langdurige bruikleen MSK Gent)
  • Verbazing van het masker Wouse, 1889 (KMSK, Antwerpen).

De thematiek van het theater, waarin westerse en oosterse invloeden elkaar kruisen, heeft Ensor op een vernieuwende en volledige manier uitwerkt. Het theatrale thema in combinatie met de symboliek van de “memento mori”-motieven verheffen dit schilderij tot een onuitputtelijke bron van inspiratie. Het kleurgebruik, de transparantie en de technische gelaagdheid zijn van uitzonderlijke kwaliteit binnen zijn oeuvre. Dat alles maakt dat het schilderij een bijzonder zeldzaam werk met hoge artistieke waarde is. Ook de technische uitwerking op een voor Ensor weinig gebruikelijk groot formaat (131,5 cm x 109 cm) is op dat ogenblik totaal vernieuwend voor hem.

De 'Verbazing van het masker Wouse' is ontegensprekelijk een van de hoogtepunten uit Ensors maskerperiode en wordt daarom terecht opgenomen in de Topstukkenlijst.