Letterenhuis verwerft het archief van Willem Elsschot

Dankzij de verenigde inspanningen van de stad Antwerpen en van de Vlaamse Minister van Cultuur is nu, bijna een halve eeuw na zijn overlijden, de literaire nalatenschap van Willem Elsschot aan het Letterenhuis overgedragen. De erven van Willem Elsschot overhandigden het archief symbolisch aan Joke Schauvliege, Vlaams minister van Cultuur, Philip Heylen, schepen voor Cultuur en Toerisme stad Antwerpen en Leen van Dijck, directeur van het Letterenhuis.

Willem Elsschot (1882 – 1960), pseudoniem van Alfons de Ridder, is een schrijver die tot het Vlaamse collectieve geheugen behoort. Hij is één van de belangrijkste schrijvers in het Nederlandse taalgebeid en de auteur van een weinig omvangrijk, maar uiterst invloedrijk literair oeuvre.

Dankzij de verenigde inspanningen van de stad Antwerpen en van de Vlaamse Minister van Cultuur heeft nu, bijna een halve eeuw na zijn overlijden en na jaren van onzekerheid, het archief van Elsschot, een definitieve bestemming gevonden. Vanmiddag droegen zijn erfgenamen het archief over aan de Vlaamse Gemeenschap en de stad Antwerpen. Zij overhandigden het op hun beurt aan het Letterenhuis. Hiermee is de wens van de schrijver vervuld.

Het archief omvat de literaire nalatenschap alsook het persoonlijke en zakelijke archief van Alfons de Ridder / Willem Elsschot, zoals het tot op de dag van vandaag door de erven werd bewaard. Door zijn aard, authenticiteit en omvang is dit archief van eminent cultuurhistorisch belang. Het is onmisbaar voor voortgezet onderzoek naar leven en werk van Willem Elsschot én vormt de basis voor de studie van Elsschot als schrijver en als zakenman, en van de relatie tussen beide hoedanigheden.

De vrees dat dit unieke archief opgedeeld en versnipperd zou raken, is dankzij deze gemeenschappelijke aankoop definitief van de baan. De verzameling blijft als één ondeelbaar geheel samen en wordt voor bewaring toevertrouwd aan het Letterenhuis, waar het ter beschikking staat van onderzoekers.

De nalatenschap, die in de loop der jaren een haast mythische status heeft aangenomen, heeft een erg hoge symboolwaarde voor Vlaanderen. De verwerving van dit literaire topstuk verrijkt de “collectie Vlaanderen” op substantiële wijze.

Specifiek voor de stad Antwerpen heeft de figuur van Elsschot een bijzondere waarde: hij is er geboren en getogen en bouwde er zijn zakelijk leven uit. In een aantal van zijn boeken is de stad Antwerpen het decor, en zelfs een hoofdrolspeler.

De verwerving van dit archief gebeurde daarom gezamenlijk, door de stad Antwerpen en de Vlaamse Gemeenschap. Beide partners betalen voor de verwerving van dit archief elk 250.000 euro. Het archief wordt vanaf vandaag bewaard in het Letterenhuis.

Voor het Letterenhuis betekent deze verwerving een bekroning van vele jaren inspanningen ter vrijwaring van dit archief. Als literaire archiefinstelling had het Letterenhuis al een aantal handschriften en vele brieven van Elsschot in bezit. Het Letterenhuis zal het Elsschotarchief volgens de regels van de archivistiek bewaren, beschrijven, ontsluiten en ter beschikking stellen van het onderzoek.

Naar aanleiding van de 50ste verjaardag van het overlijden Willem Elsschot plant het Letterenhuis, op basis van dit archief, een spraakmakende expo over leven en werk van de schrijver. Vanaf 30 mei 2010 zal hierdoor een breed publiek uit Vlaanderen en Nederland vernieuwd kennis kunnen maken met deze bijzonder markante figuur in de Nederlandse letteren.

Elsschot Archief - bijlage persbericht (PDF, 31 kB)